ŁADUNKI I BUDOWA MATERII
Fundamenty elektrostatyki
🔬 Jak zbudowany jest świat? (Atom)
Wszystko wokół nas zbudowane jest z atomów. Atom przypomina miniaturowy Układ Słoneczny. W centrum znajduje się "Słońce" (jądro), a wokół niego krążą "planety" (elektrony).
Atom składa się z dwóch głównych części:
-
Jądro atomowe – znajduje się w samym centrum. Jest ciężkie i nieruchome. W jądrze znajdują się:
- PROTONY (+) – mają ładunek dodatni.
- NEUTRONY (0) – są obojętne (nie mają ładunku).
-
Powłoki elektronowe – wokół jądra krążą lekkie i bardzo ruchliwe:
- ELEKTRONY (-) – mają ładunek ujemny.
W atomie swobodnie poruszać mogą się TYLKO ELEKTRONY.
Protony i neutrony są "uwięzione" w jądrze i nigdy się nie przemieszczają.
⚡ Ładunek elementarny (e)
Ładunek elektryczny to cecha materii. Jednostką ładunku w układzie SI jest Kulomb (C).
To najmniejsza porcja ładunku elektrycznego występująca samoistnie w przyrodzie. Nie da się jej podzielić na mniejsze kawałki.
Proton ma ładunek +e
Elektron ma ładunek −e
🔄 Zasada zachowania ładunku
W przyrodzie nic nie ginie. Ładunek elektryczny nie może powstać z niczego, ani zniknąć.
Wyobraź sobie, że ładunki to klocki LEGO. Możesz je przekładać z jednego pudełka (ciała) do drugiego, ale nie możesz ich zniszczyć ani wyczarować z powietrza. Suma klocków na dywanie zawsze musi się zgadzać.
W układzie izolowanym całkowity ładunek elektryczny (suma ładunków) jest stały. Może jedynie przemieszczać się z ciała na ciało (w postaci elektronów).
📝 Sprawdź wiedzę
Neutron jest neutralny (obojętny). Ładunek mają tylko protony (+) i elektrony (-).
Jądro (protony i neutrony) jest ciężkie i nieruchome. Tylko lekkie elektrony z powłok mogą się przemieszczać.
Jednostką ładunku jest Kulomb (oznaczany literą C).