Wykresy ruchu

Graficzna interpretacja ruchu zmiennego

Liceum 1 ~15 min

Wykresy to potężne narzędzie w fizyce. Pozwalają wizualizować ruch i odczytywać informacje, których nie widać bezpośrednio z danych liczbowych.

Wykres prędkości od czasu v(t)

Wykres v(t) w ruchu jednostajnie zmiennym
Jest to linia prosta nachylona do osi czasu. Nachylenie wykresu określa przyspieszenie, a pole pod wykresem – przebytą drogę.
Wykres v(t) – ruch przyspieszony
t [s] v [m/s] 0 5 10 15 20 1 2 3 4 5 v₀ = 5 m/s v = 20 m/s a = 3 m/s² S = pole
📐 Z wykresu v(t) odczytujemy:
  • Przyspieszenie = nachylenie prostej
  • Prędkość początkową \( v_0 \) = punkt przecięcia z osią \( v \)
  • Drogę = pole figury pod wykresem
  • Rodzaj ruchu: w górę → przyspieszony, w dół → opóźniony

Wykres drogi od czasu s(t)

Wykres s(t) w ruchu jednostajnie zmiennym
Jest to parabola. Krzywizna paraboli zależy od wartości przyspieszenia.
Wykres s(t) – start z miejsca
t [s] s [m] 0 10 20 30 40 1 2 3 4 s = ½at²

Wykres przyspieszenia od czasu a(t)

Wykres a(t) w ruchu jednostajnie zmiennym
Jest to linia pozioma, ponieważ przyspieszenie jest stałe.
Wykres a(t) – przyspieszenie stałe
t [s] a [m/s²] 0 3 a = 3 m/s² = const

Porównanie wykresów

WykresRuch jednostajnyRuch jedn. zmienny
\( v(t) \)Linia poziomaLinia nachylona
\( s(t) \)Linia prostaParabola
\( a(t) \)\( a = 0 \)Linia pozioma \( a = \text{const} \)
🎯 Postęp lekcji
0 / 3

📝 Sprawdź wiedzę

Zadanie 1 Jak wygląda wykres v(t) dla ruchu jednostajnie opóźnionego? Do rozwiązania
💡 Rozwiązanie
W ruchu opóźnionym prędkość maleje liniowo, więc wykres v(t) to linia prosta nachylona w dół.
Zadanie 2 Co przedstawia pole pod wykresem v(t)? Do rozwiązania
💡 Rozwiązanie
Pole pod wykresem v(t) przedstawia drogę przebytą przez ciało.
Zadanie 3 Na wykresie v(t) prosta przechodzi przez punkty (0, 4) i (5, 14). Ile wynosi przyspieszenie? Do rozwiązania
💡 Rozwiązanie
\( a = \frac{\Delta v}{\Delta t} = \frac{14 - 4}{5 - 0} = \frac{10}{5} = 2 \frac{\text{m}}{\text{s}^2} \)

Gotowe? Idź dalej!

W następnej lekcji poznasz spadek swobodny – ruch pod wpływem grawitacji.

Następna lekcja: Spadek swobodny